“Doğanın Sesi, Yeraltından Yerüstüne: Çankırı’da İklim Farkındalığı” Projesi
İklim değişikliği, günümüzde yalnızca çevresel değil; sosyal ve ekonomik boyutlarıyla da toplumları etkileyen küresel bir sorun olarak öne çıkmaktadır. Bu kapsamda toplumun tüm kesimlerinde bilim temelli farkındalık oluşturulması, özellikle kırsal bölgelerde yaşayan çocuk ve gençlerin bilimle buluşturulması büyük önem taşımaktadır.
Çankırı Karatekin Üniversitesi yürütücülüğünde geliştirilen “Doğanın Sesi, Yeraltından Yerüstüne: Çankırı’da İklim Farkındalığı” Projesi, Avrupa Komisyonu tarafından yürütülen Horizon Europe Programı kapsamında, Marie Skłodowska-Curie Aksiyonları çerçevesindeki MSCA ve Vatandaşlar girişimi ile ilişkili (Associated Event) bir bilim etkinliği ve araştırma projesi olarak hayata geçirilmektedir. Proje, Avrupa genelinde düzenlenen European Researchers’ Night etkinlikleri ile eş zamanlı olarak yürütülmekte olup, bilim iletişimini uygulamalı araştırma yaklaşımıyla birleştiren özgün bir model sunmaktadır.
Proje, Çankırı ili merkezi ve tüm ilçelerini kapsayan yaygın bir yapıya sahip olup, özellikle taşımalı eğitim sistemi ile öğrenim gören köy okullarını hedef almaktadır. Bu kapsamda öğrencilerin bilimle doğrudan buluşması sağlanacak, üniversite ile etkileşimleri artırılacak ve iklim değişikliği ile sürdürülebilirlik konularında farkındalık oluşturulacaktır.
25 Eylül Cuma günü Avrupa ile eş zamanlı olarak Çankırı Tuz Mağarası’nda gerçekleştirilecek Araştırmacılar Gecesi etkinliği, farklı bilim alanlarından 40’tan fazla akademisyenin katılımıyla düzenlenecek; kurulacak bilim stantları ve uygulamalı etkinlikler aracılığıyla iklim değişikliğinin bilimin tüm alanlarıyla ilişkisi ortaya konulacaktır. Çankırı Tuz Mağarası, “Anadolu’nun iklim hafızası” olarak, iklim değişikliğinin izlerinin doğrudan gözlemlenebildiği ve bilimin toplumla buluştuğu eşsiz bir doğal laboratuvar niteliği taşımaktadır. Aynı etkinlik kapsamında düzenlenecek iklim değişikliği temalı fotoğraf sergisi ise doğanın değişen yüzünü görsel olarak sunarak ziyaretçilerde kalıcı bir farkındalık oluşturmayı hedeflemektedir.
Proje süresince okullarda gerçekleştirilecek bilimsel etkinliklerin yanı sıra, Aralık ayında düzenlenecek bilimsel sempozyum ile elde edilen veriler akademik ve toplumsal düzeyde paylaşılacaktır. Bu süreçte proje, yalnızca bir bilim iletişimi etkinliği olmanın ötesine geçerek, katılımcıların iklim farkındalığındaki değişimin bilimsel yöntemlerle ölçüldüğü uygulamalı bir araştırma bileşeni de içermektedir. Etkinlik öncesi ve sonrası yapılacak ölçümlerle eğitimlerin bilgi, tutum ve davranış üzerindeki etkisi analiz edilerek sonuçlar bilimsel olarak ortaya konulacaktır.
Projenin iş birlikçi kurumları arasında Çankırı İl Milli Eğitim Müdürlüğü ve Çankırı Belediyesi yer almakta; ayrıca Gazi Üniversitesi, Kastamonu Üniversitesi ve Kırıkkale Üniversitesi öğretim üyeleri projeye akademik destek sağlamaktadır. Bu çok paydaşlı yapı sayesinde proje, hem bilimsel hem de toplumsal etki açısından güçlü bir model ortaya koymaktadır.
Proje ile bilimsel bilginin toplumla buluşturulması, kırsal bölgelerde yaşayan öğrencilerin farkındalığının artırılması, iklim değişikliği konusunda toplumsal bilinç düzeyinin yükseltilmesi ve gençlerin bilimsel kariyerlere yönlendirilmesi hedeflenmektedir. Aynı zamanda Çankırı’nın doğal ve bilimsel değerlerinin uluslararası düzeyde tanıtılması amaçlanmaktadır.
Proje Koordinatörü Prof. Dr. Seçil Akıllı Şimşek, çalışmanın yalnızca bilgi aktarmayı değil, ölçülebilir bir farkındalık değişimi oluşturmayı hedeflediğini belirterek, Çankırı’nın tüm ilçelerinde yürütülecek bu çalışmanın bilimsel etkinin sahadaki karşılığını ortaya koyacağını ifade etmiştir.
